Jak obliczyć powierzchnię dachu przed remontem lub budową?

Dokładne obliczenie powierzchni dachu to kluczowy etap zarówno przed remontem, jak i podczas budowy nowego budynku. Niezależnie od tego, czy analizujemy dach płaski, dach dwuspadowy czy bardziej złożony układ połaci, prawidłowe obliczenia powierzchni dachu pozwalają określić zapotrzebowanie na materiały oraz uniknąć kosztownych błędów. 

W artykule pokazujemy, jak samodzielnie obliczyć powierzchnię dachu, jak uwzględnić kąt nachylenia połaci, czym jest rzut dachu oraz jak wykorzystać prosty kalkulator lub wzory na figury geometryczne, takie jak prostokąt i trójkąt, aby uzyskać rzeczywistą powierzchnię dachu.

Dlaczego obliczenie powierzchni dachu jest tak ważne?

Na początek trzeba rozgraniczyć dwie sytuacje, ponieważ innymi prawami rządzi się remont, a innymi budowa nowego dachu płaskiego. Jedno pozostaje wspólne. Obliczenia powierzchni dachu wykonujemy po to, aby przewidzieć, jaką ilość materiałów należy kupić do wykonania pokrycia dachowego lub jego remontu. Całość sprowadza się więc do możliwie precyzyjnego oszacowania zapotrzebowania materiałowego i określenia całkowitej powierzchni dachu.

Dlaczego jest to tak ważne? W dzisiejszych realiach materiały na dach płaski są drogie, dlatego nie możemy pozwolić sobie na ich nadmiar na budowie. Materiał dostarczony na dach ma tendencję do uszkodzeń, niszczenia się, a w przypadku braku zabezpieczenia może również zostać utracony. Z tego powodu zapotrzebowanie powinno być wyliczone możliwie dokładnie.

Przeczytaj również: Domy z płaskim dachem: projekty, pokrycie, koszty i przewagi

Z drugiej strony, jeśli materiału będzie za mało, w trakcie prac może dojść do niekontrolowanego przestoju. Ekipa budowlana nie będzie miała z czego wykonywać kolejnych etapów. Zarówno nadmiar, jak i niedobór materiału są sytuacjami niekorzystnymi.

Dokładne obliczenie powierzchni dachu jest potrzebne w każdej sytuacji. Pozwala określić, na jakiej powierzchni pracuje dekarz, ile materiału należy kupić oraz jak zaplanować etapy prac. Przy dużych dachach nie ma możliwości wykonania wszystkiego jednocześnie. Rozłożenie od razu całej termoizolacji na dużej powierzchni dachu nie jest rozsądne, ponieważ dach nie zostałby wykonany w formie suchej. Przy pierwszym deszczu termoizolacja zostałaby zalana.

Czy można obliczyć powierzchnię dachu samodzielnie?

Powierzchnię dachu można obliczyć samodzielnie i warto to zrobić. Można bazować na projekcie (rzut dachu i przekroje), a jeśli to możliwe, również wykonać pomiar bezpośrednio na dachu.

Trzeba pamiętać, że dachy płaskie najczęściej mają niewielkie nachylenie dachu (około dwóch procent), natomiast wymiary w projekcie podawane są jako rzut dachu, czyli bez uwzględnienia nachylenia połaci, więc są liczone w poziomie. Dlatego przy obliczeniach zapotrzebowania potrzebujemy ten fakt uwzględnić, stosując odpowiedni współczynnik zużycia materiałów i uzyskując rzeczywistą powierzchnię dachu płaskiego.

Jak obliczyć powierzchnię dachu płaskiego krok po kroku?

Najpierw należy zmierzyć powierzchnię stropu – konstrukcji dachu, na której wykonywany będzie dach płaski. Jeśli dach ma kształt prostokąta lub kwadratu, wystarczy pomnożyć długość i szerokość, aby uzyskać jego powierzchnię.

W przypadku bardziej skomplikowanych kształtów należy podzielić dach na prostsze figury geometryczne, takie jak prostokąt, trójkąt czy trapezy, i obliczyć pole każdej z nich osobno. Następnie należy wyniki zsumować, aby uzyskać całkowitą powierzchnię dachu.

Jeżeli na dachu znajdują się kominy, wyłazy, świetliki lub inne elementy, należy odliczyć ich powierzchnię od powierzchni dachu. Wynika to z tego, że w tych miejscach nie będzie układana termoizolacja. Trzeba jednak pamiętać, że elementy te wymagają wykonania obróbek z materiału hydroizolacyjnego, więc później należy doliczyć materiał potrzebny do ich wykonania.

Kolejnym krokiem jest pomiar attyk. Należy zmierzyć ich wysokość oraz szerokość od zewnętrznej strony elewacji, przez mur attykowy, do wewnętrznej termoizolacji. W ten sposób uzyskujemy powierzchnię poziomą. Powierzchnię pionową obliczamy, mnożąc długość attyk po stronie wewnętrznej przez ich wysokość.

Na tym etapie mamy już dane, które pozwalają przejść do dalszych obliczeń powierzchni dachu i zapotrzebowania materiałowego.

Obliczanie zapotrzebowania na materiały do dachu płaskiego

Zakładając, że strop jest betonowy, należy przewidzieć gruntowanie pod paroizolację. Paroizolację wyprowadza się na wysokość około 10 centymetrów powyżej termoizolacji. Jeśli termoizolacja przy ścianie ma około 30 centymetrów wysokości, gruntowanie należy policzyć do wysokości 40 centymetrów i doliczyć tę powierzchnię do powierzchni poziomej stropu.

W przypadku paroizolacji należy przyjąć około 18 procent zapasu materiału, aby uwzględnić zużycie do wykonania zakładów oraz odpady powstające podczas montażu.

Może Cię również zainteresować: Jak przygotować dach do układania papy? Kompletny przewodnik

Jeśli chodzi o termoizolację, należy uwzględnić powierzchnię płaską dachu i przeliczyć ją na objętość materiału. Przykładowo, przy grubości 25 centymetrów powierzchnię mnożymy przez 0,25, aby uzyskać ilość materiału potrzebną do wykonania ocieplenia.

Analogicznie oblicza się ilość termoizolacji na attykach, uwzględniając ich wysokość oraz obwód. Więc jeśli grubość termoizolacji attyk to 10 centymetrów wtedy mnożymy przez 0,1 aby uzyskać objetość termoizolacji o grubości 10 centymetrów.

Obliczanie pokrycia z papy dachowej

Przy pokryciu papą dachową na termoizolacji należy uwzględnić wywinięcie materiału na attykę, zazwyczaj na wysokość około 15 centymetrów, czyli do powierzchni płaskiej dachu należy doliczyć pas o szerokości 15cm pomnożonego przez obwód dachu. Dodatkowo do tak uzyskanego wyniku należy przyjąć współczynnik zużycia papy na poziomie 18 procent.

W przypadku attyk należy policzyć obwód attyk oraz ustalić długość pionowego pasa papy niezbędnego do wykonania obróbki attyki. W tym celu zliczamy szerokość attyki wraz z warstwami termoizolacji zewnętrznej i wewnętrznej budynku oraz wysokość attyki do poziomu wywinięcia na połać na ok 12 cm poza klin narożny. Podobnie postępuje się przy kominach, świetlikach i wyłazach. Należy uwzględnić pas materiału na połać, klin narożny oraz wywinięcie na element pionowy, a następnie pomnożyć przez obwód i doliczyć zapas materiału. Tak uzyskany wynik mnożymy przez procent zużycia na poziomie 18% przy attykach prostych i 20% gdy występują załamania ich przebiegu.

Membrany syntetyczne i EPDM

W przypadku membran syntetycznych należy uwzględnić szerokość rolek. Przy materiałach o szerokości około 1,5 metra przyjmuje się zużycie na poziomie około 12 procent. Przy szerszych membranach może to być około 10 procent, ale sposób liczenia jest taki sam jak dla papy. Jest jeden wyjątek, membrany nie wymagają stosowania klina narożnego, więc pas membrany potrzebny do wykonania izolacji attyki będzie krótszy o 10 cm.

Inaczej wygląda sytuacja przy membranach EPDM dostarczanych w dużych płachtach. W tym przypadku nie stosuje się klasycznego procentowego zapasu. Dobiera się fabryczne szerokości rolek membrany, z których powstaną formatki możliwie najlepiej dopasowane do wymiarów dachu, tak aby ograniczyć liczbę łączeń i ilość odpadów.

W przypadku membran EPDM liczy się powierzchnię dachu razem z kominami i świetlikami, ponieważ membrana układana jest w dużych płachtach a wycięte na kominy otwory wygenerują odpad membrany. Dodatkowo należy uwzględnić wysokość i szerokość attyk, i doliczyć te wymiary do długości i szerokości dachu, aby dobrać odpowiedni format materiału. Zaleca się, aby nie kupować materiału na styk. Warto przewidzieć niewielki naddatek, około 5 centymetrów poza attykę. 

W przypadku remontów najczęściej nie wykonuje się termoizolacji, dlatego pomiary dachu mają dać dane do wyliczenia zapotrzebowania na papę lub membranę w zależności od przyjętego systemu naprawy. Wyliczeń dokonujemy analogicznie jak dla dachów nowych.

Podsumowanie

Bez względu na to, czy dach jest nowy, czy remontowany, warto dokładnie wiedzieć, ile materiału potrzeba do jego wykonania. Inwestor powinien znać podstawowe parametry dachu, aby móc świadomie i odpowiedzialnie zlecić prace wykonawcy oraz kontrolować ich przebieg.

Dlatego tak istotne jest samodzielne zapoznanie się z zasadami obliczania powierzchni dachu i zapotrzebowania materiałowego. Nawet jeśli ostateczne wyliczenia przygotuje projektant lub wykonawca, podstawowa wiedza pozwala uniknąć nieporozumień, lepiej planować budżet i ograniczyć ryzyko kosztownych błędów.

Dokładne obliczenia to nie tylko oszczędność pieniędzy, ale również sprawniejsza organizacja prac i większe bezpieczeństwo całej inwestycji.